Celem konkursu jest przywrócenie pamięci i popularyzowanie wiedzy na temat społeczności żydowskiej i funkcjonowania sztetli na terenie Polski przed 1939 rokiem, odkrywanie czasów II wojny światowej, a także nauka krytycznego podejścia do historii.

Chodzi o zebranie jak największej liczby relacji osób pamiętających żydowskie sąsiedztwo lub czasy II wojny światowej i stosunki Żydów oraz Polaków podczas niemieckiej okupacji. Konkurs podzielony jest na dwa etapy, uczestnicy rywalizują w trzech kategoriach wiekowych. W pierwszym etapie uczniowie szkół podstawowych przygotowują indywidualnie rysunek upamiętniający ślady materialne obecności Żydów w ich regionie. Uczniowie szkół gimnazjalnych lub ponadgimnazjalnych przygotowują indywidualnie lub drużynowo wywiad, relację lub film poświęcony funkcjonowaniu sztetli bądź czasom II wojny światowej.

Podczas ubiegłorocznej edycji nadesłano 155 prac uczniów z 12 województw. Efektem trzech pierwszych konkursowych edycji jest książka wydana w 2018 roku nakładem Instytutu Pamięci Narodowej pt. „Nasi sąsiedzi Żydzi. Z dziejów relacji polsko – żydowskich na Kielecczyźnie w XX wieku” pod redakcją Agnieszki Dziarmagi, Doroty Koczwańskiej–Kality i Edyty Majcher–Ociesy. Zawiera siedem artykułów naukowych i 33 wywiady zebrane przez uczniów w 11 miejscowościach Kielecczyzny. Publikacja była pierwszy raz prezentowana podczas Dnia Judaizmu w Chmielniku 16 stycznia tego roku.

Z zebranych dotąd materiałów wynika, że Polacy cenili żydowskich sąsiadów za ich szacunek do religii, skrupulatne przestrzeganie jej wymogów, np. w zakresie obchodzenia szabatu czy zachowania koszerności. Zarazem narosło wiele mitów, wciąż obecnych w relacjach, jak np. pochówek Żydów na siedząco, dość powszechne  mylenie żydowskich świąt.

- Konkurs pozwala wnikać w mity, pytać o to, co zapomniane, bolesne, czasem nieprzystające do oficjalnej wersji wydarzeń oraz na włączenie w historyczną narrację indywidualnych ludzkich losów – przekonują pomysłodawcy konkursu.

Jego siódma edycja zostanie rozstrzygnięta 15 czerwca podczas Spotkań z Kulturą Żydowską, które odbędą się w Chmielniku.